De achttienjarige Jésaja Gunawan van het Haagse Vrijzinnig Christelijk-Lyceum is één van de sprekers tijdens de Nationale Herdenking 15 augustus 1945. Tijdens de ceremonie deelt hij verhalen van zijn familie uit toenmalig Batavia, zijn geloof in vrede en saamhorigheid en hoe hij hoopt te leren van zijn grootmoeders ervaringen. 15 augustus 1945 markeert het officiële einde van de Tweede Wereldoorlog binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Ieder jaar worden  op deze dag bij het Indisch Monument in Den Haag álle slachtoffers van de Japanse bezetting van Nederlands-Indië en de directe gevolgen daarvan herdacht. Het programma is dit jaar breder en jonger dan ooit.

Jésaja is geboren en getogen in Nederland; zijn beide ouders hebben wortels in Indonesië. Zijn oma is geboren in Indonesië en van Nederlandse afkomst. Zijn Indonesische opa werkte op de Indonesische ambassade. Vanwege zijn werk kwam de familie regelmatig in andere landen en in contact met diverse culturen. Jésaja’s vader verhuisde op 15-jarige leeftijd naar Nederland. ‘Vrede is voor mij heel vanzelfsprekend, vrede is een vaste waarde die door iedereen hier gekoesterd wordt. De vragen die ik had, heb ik aan mijn oudtante, een schoonzusje van mijn grootmoeder van vaders zijde gesteld. Mijn grootmoeder is helaas overleden. Mijn oudtante heeft me haar herinneringen verteld. Dat maakte het voor mij een beetje duidelijker hoe mijn grootmoeder de vreselijke oorlogstijd heeft kunnen doorstaan. Ik ben trots op mijn familiegeschiedenis.’ 

15 augustus 1945 is een kantelpunt in de Nederlandse geschiedenis. Het oorlogsgeweld en de grootschalige ontheemding hebben een enorme sociale en culturele impact gehad op Nederland. Als gevolg van de oorlog wonen er in Nederland inmiddels ruim twee miljoen mensen met wortels in voormalig Nederlands-Indië. Met allen een eigen (oorlogs)verhaal. Een brede mix van Nederlanders met o.a. een Indische, Molukse, Papoea, Chinese, Hollandse en Indonesische achtergrond. De oorlog in Azië werkt door tot op de dag van vandaag bij vele mensen, families en op onze samenleving als geheel.

Op én rondom 15 augustus wordt er tijdens meerdere herdenkingen door het hele land stil gestaan bij deze gedeelde geschiedenis. De Melati, de Indische jasmijn, wordt dan gedragen als symbool van respect, betrokkenheid en medeleven.

Programma Herdenking

Tijdens de herdenkingsplechtigheid leggen de zussen Monique en Suzanne Klemann van band Loïs Lane samen met hun familie de drie-generatie-krans, vertelt Jésaja Gunawan (18) van het Haagse Vrijzinnig Christelijk-Lyceum over zijn familiegeschiedenis en treedt zanger Sjors van der Panne (40) op. Alle sprekers en artiesten hebben verschillende wortels in voormalig Nederlands-Indië en delen op 15 augustus hun eigen verhaal. Minister-president Mark Rutte, leden van de Koninkrijksregering, ambassadeurs en leden van de eerste generatie oorlogsgetroffenen leggen kransen bij het Indisch Monument. De plechtigheid wordt afgesloten met een defilé.

Cultureel programma: 15.30 – 16.15 uur

Na de herdenkingsplechtigheid bij het Monument is er een Indische lunch en cultureel divers middagprogramma in het Crowne Plaza met o.a. muziek van Floortje Smit en Robinson Jouwe, moderne dans van Cheroney Pelupessy, theater van de broers Henry en Joshua Timisela en een expositie ‘Peranakan’ van kunstenaar Kevin Kwee.

Thema 2019 | Brandend Verlangen

Toen 75 jaar geleden in Nederland de bevrijding begon, was vrede in Nederlands-Indië nog heel ver weg. Misschien wel verder dan ooit. Zowel binnen als buiten de kampen nam voor brede lagen van de bevolking de ellende alleen maar toe. Wanhopig hield men vast aan elk gerucht dat de oorlog spoedig voorbij kon zijn, waardoor het verlangen almaar vuriger werd. Een brandend verlangen om geliefden terug te zien. Een brandend verlangen naar een betere toekomst, naar een wereld van vrede en veiligheid.

De Nationale Herdenking zou zonder vrijwilligers niet mogelijk zijn. Naast de inzet van vele individuele vrijwilligers, dragen ook het Zeekadetkorps en het Vrijzinnig-Christelijk Lyceum belangrijk bij aan de totstandkoming van de herdenking. De herdenking wordt ook ondersteund door het personeel van de stafcompagnie van de Luchtmobiele Brigade.

Stichting Nationale Herdenking 15 Augustus 1945 werkt samen met het Nationaal Comité 4 en 5 mei, het Ministerie van Defensie en het Indisch Herinneringscentrum. De Nationale Herdenking 15 Augustus 1945 wordt financieel mede mogelijk gemaakt door subsidies van het Ministerie van VWS en bijdragen van vele donateurs.