Indo . . .

17 June 2026, 11:26 uur
Columns
mainImage

Wie er Indo is, dat staat vaak ter discussie, vooral bij degenen die zichzelf onbevangen Indo noemen. Ik kan daar niet aan meedoen.

Ik durf het ook niet. Omdat ik als anak studeerkamer door de decennia heen heb gehoord wat een uiteenlopende woorden en termen gebruikt zijn voor mensen met een Indische achtergrond. Ook al een term.

Een tijdje terug maakte ik een Facebookpost met daarin een uitleg van het woord Indo, zoals die mij door een tachtigplusser werd verstrekt. Hij zei: "In Nederland Door Omstandigheden, mevrouw." En hij veronderstelde, dat die omstandigheden genoegzaam bekend waren, dat kwam omdat hij verwachtte dat ik goed onderwijs had genoten.

Er kwamen heel wat reacties en de afbeelding van het woord is door zeer velen gezien. Het trok enorm de aandacht, zozeer dat ik ietwat schrok van het risico op toetsenbord-ridders. Die kwamen niet.  Jongeren noemen zichzelf Indo, zonder te weten dat een paar generaties terug het een woord met een negatieve lading kon zijn, tegen scheldwoord aan. Dan gaat het pver ouders van grootouders, dus zo heel ver weg is het niet. Ja, veranderen mag, en een ieder heeft het recht zich te noemen naar wens. En toch raakt het me.

Ik ken ook het woord Indo-Europeaan, als aanduiding van een bevolkingsgroep, wat een nuchtere en wat koloniaal gekleurd woord is. Maar niet iedereen voelt zich daarin thuis.

En dan is er de grote verwarring met Nederlands.
Indisch is Nederlands.

Nederlands is niet altijd Indisch.

Want Nederlands is de nationaliteit, en Indisch de etniciteit.

In oude bronnen zie ik vaak het woord Hollands voor Nederlands, wat wel een onderscheid maakt, maar ook weer nieuwe verwarring schept, want de Friezen zijn wel Nederlands, alleen niet Hollands, en ze kunnen ook weer Indisch zijn. Dit brengt meteen de herinnering op aan een man die ik ooit ontmoette. Hij was niet Indisch, naar eigen zeggen, en korte tijd later noemde hij zichzelf Aziaat, veel later was hij toch Indisch om vervolgens Indo te worden en daarna (maar niet daardoor) verliep het contact.

Dat doolhof aan termen en betekenissen en gevoelswaarden maakt het moeilijk om over Indië te praten en te schrijven. Tegelijkertijd ook weer gemakkelijker, omdat het vraagt om nadenken, keuzes maken, afwegen.  En om nooit zomaar andere mensen benoemen.

 

https://www.indischeschrijfschool.nl